Startravelling with TheRitz

Dit is geen nieuw galaxy voor mij. Ik ken het al zo’n 10 jaar. Bij de overvloed aan wind en wolken heb ik maar eens de windvaan/haan op de St. Martinuskerk van Hoogland met de webcam vastgelegd. Een beetje droog oefenen voor planeten, zon en maan cammen met de Philips SPC900 die ik heb liggen. Sinds de LXD75 weg is heb ik die niet meer gebruikt maar nu de Vixen ShuttleScope op de Polaris staat wil ik daar wat mee spelen. De montering loopt soepel genoeg om handmatig met guiding weg te komen vermoed ik. Vermoeden want proberen moet ik het nog. De vorige poging is mislukt omdat ik de verkeerde codec had gebruikt. Ofzo. Whatev’s.

Deze keer lukte het wel. De haan staat er leuk op. De kleurfout valt me reuze mee maar mogelijk is dat minder opzichtig vanwege het stackproces, dat weet ik niet.

Windhaan op de St. Martinuskerk, Hoogland

Ben een beetje aan het bijposten. Op 19 maart j.l. was het én volle maan én het ding stond in z’n (haar?) perigeum. Met andere woorden: de maan stond lekker dichtbij. Zo’n 50.000 km dichterbij dan gebruikelijk. En dat zie je dan wel enigzins, vooral als de maan laag aan de horizon staat.
Tegen de tijd dat ik bezig was stond het maantje lekker hoog, en mij viel niet op dat het groter was dan gebruikelijk. Wel enórm fel! De DMK waar ik mee aan het cammen was (dank aan Bob van Slooten voor het uitlenen!) heeft een automatische belichting die het wonderwel doet maar af en toe had ‘ie er moeite mee.

Affijn, hier de resultaten. Een filmpje van de maan voor het idee van seeing en het is natuurlijk de bron voor het uiteindelijke plaatje.  Idem voor Saturnus die er echt enórm strak bij stond deze avond. De Cassini scheiding was prima te zien inclusief de band die je mooi voor de planeet langs zag lopen op 250x vergroting!

Deel van de grote volle maan, 19 maart 2011

Saturnus op 19 maart 2011

Deze twee filmpjes hebben dus geleidt tot bovenstaande plaatjes. Vooral voor Saturnus is dus wel wat nodig!

Eindelijk, na een maand of twee!, was er weer een gelegenheid tot een waarneemavond. Het werd een sessie op de Maatweg bij Eemdijk. Mijn favoriete waarneemplek want in de buurt en nog vrij donker. SQM 20.3 á 20.4 is haalbaar maar ik denk dat ‘ie zo op 20.1 bleef haken gisteren.

No comment

De kijker opgesteld en daar kwamen ook Bob, Andries & Henk van Publiekssterrenwacht Schothorst aan. Ik had ze opgetrommeld want het waren goede voorspellingen.

Gestart met een tochtje langs de maan en Jupiter. Maar de kijker was nog wat te onrustig voor die twee. En ik wilde zo graag door naar de Orion Nevel (M42) om die te bekijken in mijn nieuwe Meade S5000 20mm Super Wide Angle oculair. Dus meteen aan de slag. Héél mooi beeld. Sterrenveld eromheen goed zichtbaar in het 68 graden grote veld. Ook nieuw binnen was het Astronomik UHC-E filter. Die in de S5000 gestopt en mán … dát was mooooooi! Zo goed zag ik de nevel nog nooit.

Vanwege de goto problemen werd het een vluchtige sessie met wat objecten in sneltreinvaart. Wel jammer maar eigen schuld want ik had de montering niet goed getrained na de actie om de backlash uit de RA te halen. Dat ga ik gauw eens doen dus want de goto was verre van precies, objecten vielen maar net in het 68 graden grote veld.

In gesorteerde volgorde kwamen de volgende objecten aan bod:

M1 Krabnevel – deze wilde ik al sinds ik begon te kijken in 2009 een keer zien. En net in 2011 was het dan eindelijk zo ver! Een weinig imposante nevel overigens en waarschijnlijk puur willekeurig nummer één geworden. Qua formaat of indrukwekkendheid zeker geen eerste plek! Het UHC-E filter kon er weinig aan veranderen.

M31 Andromeda Galaxy – deze kan niet ontbreken en we hadden een ‘first timer’ langs en dan ga je zeker langs M31. Leuk zichtbaar maar dit keer weinig aandacht aan geschonken.

M35 t/m M38 (M35 het mooist) – een stapel open sterrenhopen waarvan ik M36 altijd weer het leukst vind. Het S5000 oculair deed zijn werk wonderwel op deze stervelden in de Melkweg. Helaas waren het de laatste objecten van de avond en heb ik ze slechts snel bekeken. Kom ik zeker op terug want ik vond ze voor het eerst leuk om te zien zo in het grote veld van dit oculair.

Messier's M35/NGC 2168 op 2800lj in Tweelingen

M41 – op aanraden van Bob even dit sterrenhoopje meegepakt door de 20cm F5 dobson die er ook stond. Ik vond er weinig aan eigenlijk maar hij stond dan ook vrij laag én het UHC-E filter zat nog in het oculair … <schaam>

M42 Orion Nevel samen met M43 en M78 – M42 zag ik al vaker maar nooit zo mooi! Het UHC-E filter deed wonderen. Het deed het zó goed zelfs dat ik voor het eerst M43 goed zag en een flard van M78.  Maar het werd nog mooier met dat filter…

… NGC 1977 (Running man)!!!! Ik geloofde dit thuis aangekomen niet maar toch… de neveligheid gezien in mijn 15cm F5 newton op de Maatweg, Eemdijk! Een andere deelnemer aan het starpartytje bevestigde dit. Cool! In een 15cm kijker is dit zeker geen slechte vangst en ik hou nu nog meer van mijn F5’je.

NGC 1977 ook wel Running Man genoemd (gebruik je fantasie)

M45 – Pleiaden. Valt ver buiten het veld van mijn S5000. In het 38mm TS Wide Field oculair is dit een leuk object maar ik blijf de Pleiaden toch echt een verrekijker object vinden.

M52 – één van mijn favoriete sterhoopjes. Ik weet niet waarom. Misschien omdat hij (in mijn kijker) mooi compact en ‘hoperig’ is. Geen bolhoop maar het heeft er iets van weg.

M67 – een open sterrenhoop. Stond erg laag in de lichtsoep van Bunschoten-Spakenburg en daardoor niet zo imposant. Ik heb deze gezien maar ik zal ‘m nog eens bekijken als de kans zich voor doet.

M81 & M82 – Bode’s stelsels – deze twee zag ik ooit in de tuin in Hoogland met de 15cm newton, met de verrijker op het Astroforum.nl Veluweweekend in 2010. En gisteren zag ik ze weer met slechts 10×50 Lidl verrekijker! Maar daarna natuurlijk ook met de newton. Erg leuke objecten waarbij je ze beide goed kan herkennen, ook al op slechts 37.5x vergroting met het S5000 oculair. Meer inzoomen deed ik niet dit keer.

Double Cluster – speciaal voor de bezoeker het Dubbelcluster in beeld genomen want al zo vaak gezien. Maar voor mij was het ook een aangenaam beeld, deze twee NGC’s zo in het grote sterveld.

Castor – deze dubbelster wilde ik altijd al een keer splitsen en op 150x was dat geen probleem. Twee mooie blauwe sterren met wat wittige glans vrij dicht op elkaar. Het schijnt verder te splitsen te zijn maar dat lukte mij verder niet.

Lokatie van Castor, in Tweelingen (samen met broer Pollux)

Het nieuwe Meade S5000 SWA oculair was dus de held van de avond. En het TSZ7 zoom oculair gaat er nu echt snel uit. In dat oculair mis ik nu echt contrast en context. Tijd voor een betere zoom (Baader Hyperion Zoom MkIII of losse kwaliteits oculairen).

Misschien vanavond nog een kansje op M42 op de foto. Ben benieuwd!

En daar ging ik weer met mijn webcammetje de kou in. En met als resultaat een bescheiden succesje én een dikke misser: van de 10 filmpjes zijn er wéér 9 corrupt. De eerste is gelukkig in orde en dat leverde deze ruwe stack op. Hij kan nog wat beter na bewerking in The Gimp maar dat komt nog.

Je kijkt naar krater Eratosthenes, een vrij diepe krater van -naar schatting- 3.2 miljard jaar oud. De zwarte schaduwrand is de terminator. Ik vind de scheidslijn tussen dag en nacht op de maan altijd leuk. En doorgaans kun je leuker kijken naar een gedeeltelijk verlichte maan dan een volle bak.

De vergroting was hier effectief toch gauw 250x en dat is wel ruim voor mijn telescoop. Maar het is ‘doable’.

Maan, gestacked in Registax uit zo'n 1200 frames

De rest is dus mislukt en daar zaten denk ik goede captures in van nog meer maan en ook Jupiter. Wat er nou mis gaat is me nog een raadsel, ik vermoed iets met een setting. Dat wordt dus weer een avondje pielen binnenkort. Er zijn ergere dingen.

De seeing was echt dramatisch. Eigenlijk de slechtste die ik ooit meemaakte tijdens waarnemen of capturen. Ik heb het filmpje op Youtube gezet en dan zie je meteen wat ‘seeing’ eigenlijk is.

De transparantie was matig tot zelfs vrij slecht. Al met al geen goede avond, dus beter dat het capturen vandaag mis ging dan op een hele goeie avond #positivo

Van de Geminiden heb ik niets meegekregen. Vanochtend heb ik er 4 gezien, redelijke. En eergisterenavond een stuk of 6 waaronder 2 felle (magnitude -2/-3 schat ik zo in). Dat waren wel leuke. Voor de rest vond ik het niet zo’n interessante storm maar dat zijn de meeste niet als je in een stad zit met die lichtvervuiling waarin het gros van de zwakkere ‘vallende sterren’ verdwijnt.

Sinds een paar dagen heb ik een Eee PC 900Mhz. Dat maakt stap 3 van 4 op weg naar astrofotografie compleet. Nummer 1 was natuurlijk een telescoop plus stevige montering. Nummer twee een omgebouwde webcam (SC 1.5). Nummer drie is er nu: een astro laptop. Lekker mobiel, Ubuntu & geschikt voor opnames. Nummer vier komt t.z.t. wel weer en dat is de volgmotor op de montering. Daarna is de setup compleet.

Asus Eee PC 900 uit tweede helft 2008

Het mooie is dat het ding (bijna) niks kostte, zeer draagbaar is, geen bewegende onderdelen (helaas wel andere kwetsbare) en relatief snel SSD geheugen. In totaal nu 4GiB voor het OS, 16GiB voor data en nog eens 8GiB op een SDHC memory kaartje. Ik denk dat ik hier goed mee uit de voeten kan het komende jaar of misschien zelfs twee. Voor planeten astrofotografie en de maan ben ik nu goed voorzien. Voor DSO’s (Deep Sky Objects, red.) is het als het goed is bruikbaar maar dat heb ik nog niet getest. Zonder volgmotor kan ik feitelijk toch nog maar weinig…

Dus op naar stap 4 ergens in april/mei.

Hoe een waarneemsessie slecht begon maar goed eindigde.

Ik begon goed met een kapotte TS HR Planetary. Het bovenste deel van het oculair lag er los in nadat ik de eyerelief wat omhoog schroefde. Geen idee maar gezien de reputatie van Teleskop Express komt dat wel goed.

Daarna filmpje van Mars gemaakt met de unmodded Vesta Pro met IR block filter. Deze bleek later op de avond zwaar overbelicht maar op zich goed handmatig gevolgd want Registax had geen enkel probleem met het stacken van de overbelichte bol. Toch in de buurt van Mars meteen open sterrenhoop M44 meegenomen.

De avond werd leuk toen ik na lang zoeken M81 en daarna M82 in de kijker had. Wat vind ik die lastig zeg! M51 gezocht maar niet gezien. Te licht? De gloed van de maan kwam er al aanzetten. Daarna Mell 111 (Melotte) gezien, stapels sterren. Helaas kwam de maan ook al tevoorschijn waardoor ik deze sterrenbundel maar slecht zag. Maar het waren er veel.

En natuurlijk de Orionnevel die ik echt nog niet zo mooi en goed zag. Veel meer zichtbaar van de ‘kom’ van die nevel. Ook M43 zag ik dit keer voor het eerst.

Doorgeschoven naar M35, 36, 37 en 38. Mooi maar conclusie: need a wider view. 32mm oculair dan maar doen tzt.

Schuif ik weer wat op en dan kom je bij de Pleiaden waar ik een hint van een nevel of blauwe gloed meende waar te nemen. Opvallend maar misschien slechts verbeelding?

Inmiddels was het tegen elven en kwam Saturnus in beeld. Nog nooit gezien maar wauw, wat was dat imposant. Zeker zo imposant als Jupiter de eerste keer! Ik kon zelfs de schaduwwerking van de bol op de ring erachter waarnemen.

Saturnus zoals ik 'm ongeveer zag (foto niet door mij)

Tussendoor 3 sterren in Castor opgelost en geconcludeerd dat mijn barlow niet in orde is. Moet dan maar aan een nieuwe een keer (maar niet nu).

Afsluitend de skybeamer genaamd Maan bekeken. Erg mooi. Erg goede seeing (beste seeing die ik ooit heb gezien). Nog even Saturnus en dat was het voor vandaag. Al met al vanaf 19:30 tot na 23:00 staan kijken.

Het valt me op dat je na sterrenkijken vaak blijer bent met de oogst dan tijdens.

Even de shot van de 20ste door The Gimp heen gehaald. Geel kanaal wat bewerkt, even aan de histogram getrokken (een pietsie) en wat geschoven aan contrast & helderheid en zie hier het in mijn ogen iets betere resultaat. Dit is dus dezelfde foto als die in het topic hieronder. Maar dan niet zo gelig meer. Ik vind ‘m zo stukken mooier. Nu nog scherper leren fotograferen maar zo uit de hand zie ik dat niet gebeuren.

Onze maan op 20 feb. 2010

En wéér een in ieder geval heldere avond. Dat wat ze de seeing noemen was best aardig. Maar echt níet donker gewoon. Weet niet waar het door komt maar de lucht is gewoonweg te licht. Weer naar M1 gezocht en ik weet nu zéker dat ik goed zat qua lokatie. Maar niets te zien daar waar hij zou moeten zitten: ‘t is simpelweg te licht, de ‘achtergrond’ zeg maar…

Wel weer de oude bekende Double Cluster gevonden. Dat blijf ik een mooi setje vinden. En de avond was zeker goed voor wat nieuwe oriëntatiepunten zoals Gemini (Tweelingen).

De ‘highlights’ van deze sessie:

• Dubbelster Castor heb ik kunnen splitsen in tweeën. Bijzonder geval, deze zesvoudige ster!;
• Iets onder Mars (waar ik de poolkap dit keer wat duidelijker kon zien dan op de 16de j.l.) zou M44 a.k.a. het Beehive Cluster moeten zitten. Die was te vinden maar zéér slecht zichtbaar;
• M36 en M38 (in de buurt van ster Alnath wat weer grofweg bij de ster Capella ligt) waren amper te zien terwijl me dat in de herfst van 2009 nog heel goed lukte;
• Uitstapje gemaakt naar de Hyades, daarvoor heb ik echt een nieuw oculair nodig want op 21mm past het niet mooi in één shot;
• En natuurlijk de Orionnevel, wat een mooi ding is dat toch!

Een dubbelster

En speciale vermelding voor de maan. Daar heb ik de TS HR Planetary 5mm met 1.5x barlow eens op losgelaten voor een totale vergroting van dik 225x. Enórm veel detail. Lekker rondgecruised op het oppervlak van deze ronddraaiende rots. Vooral op de schaduwrand is de maan mooi vind ik. Ook goed naar wat ‘Maria‘ kunnen kijken wat feitelijk met lava dichtgelopen oude kraters zijn (grote kraters, hele grote kraters).

Al met al best een geslaagde avond al was het alleen al omdat het minder koud was dan de afgelopen keren. In ieder geval begin ik een stuk beter uit de voeten in de winterhemel! En ik weet nu zeker dat ik a) een betere barlow lens moet hebben en b) een wide field oculair van 35 of misschien zelfs wel 40mm wil voor de meer overview shots.

Maan 20 feb 2010, afocaal (Fuji S5800)

De foto hierboven heb ik zelf gemaakt vandaag. Op standje ‘Auto’ van de Fuji Finepix S5800. Aardig gelukt voor zo even tussendoor, toch?

TS HR Planetary 5mm

Een week of twee geleden besteld en gister was ‘ie er: mijn nieuwste oculair, een 5mm oculair speciaal voor het planeten & maanwerk. Wederom gekocht bij Teleskop-Express. Uitdraaibare bovenkant voor wat meer eyerelief (afstand oog tot oculair), en goed voor een 150x vergroting en met de barlow 225 á 300x afhankelijk van de omstandigheden. Dat is denk ik ook wel bijna het max van mijn telescope al ga ik zeker eens een 2.5mm oculair proberen op een starparty. Mogelijk kan ik het dan nog rekken naar 450x maar eigenlijk is dat te veel voor mijn telescoop.

Helemaal vergeten, maar ik heb weken geleden al een astrofoto gemaakt en wel van de maan. Dat was nog met de Bresser Skylux 70/700 achromaat (refractor a.k.a. lenzenkijker). Ik heb de Fuji S5800 digicam gewoon tegen het oculair aangehouden (afocaal heet dat geloof ik…) en wat foto’s geschoten.  Een paar waren best aardig maar deze was het mooist.

De Maan in augustus 2009

Met de 150/750 spiegelkijkert heb ik nog geen foto’s gemaakt. Maar dat komt vast nog wel, ik wacht even tot ik die barlow heb dan is Jupiter wellicht wel te fotograferen op deze ‘oldskool’ wijze.