Startravelling with TheRitz

Vandaag stond op het programma het (web)cammen van Saturnus. Gebruikte apparatuur:

• Meade LXD75 met goede pooluitlijning;
• Meade SN6 newton F5 kijker;
• DMK21 astro webcam;
• Klee 2.8x barlow

Die laatste gebruikte ik vorige keer niet, en het scheelt me een enorme slok op een borrel om er een goede barlow tussen te hebben zeg! Ik denk dat ik met een 4x barlow van Televue, en straks de Moonlite focusser, nog veel beter kan. Leuk dat het mogelijk is met deze toch ‘low budget’ set. #onzin

Capturing is gedaan met IC Capture AS 2.2 (DMK software) en Registax 5. Om het stacken flink te versnellen is de hele 3.5GiB grote .avi file vooraf behandeld met Castrator! van Emiel Kraaikamp (site). In totaal zijn voor dit plaatje zo’n 3.100 frames gestacked. Dit ging wonderwel op mijn dual-core 1.6Ghz Atom, wat me 100% meeviel!

Ik had wel last van backlash in de DEC drive maar dat krijg ik wel weg tijdens de geplande revisie van de hele LXD75 later deze zomer.

I give you…..Saturn!

Saturnus op 04 mei 2011 vanuit Hoogland

Volgende wat ik ga tackelen is dat ik nu de kleur mis. Ik zou toch zweren dat die DMK op LRGB stond…

Een avondje in de tuin, feitelijk nog in de late schemer. Het hele echte donker heb ik niet afgewacht want de volgende dag moest er weer gewerkt worden! Dit keer met de ‘grab ‘n go’, de 20cm DHZ dobson. Helaas is de collimatie van dit ding slecht te doen en is een nieuwe spidervane plus vangspiegel te prijzig. Dus het moet er maar mee.

Begonnen met Saturnus. Deze was -ondanks de matige collimatie- goed zichtbaar met natuurlijk de ring en wat lichte structuur op het oppervlak. De manen Rhea, Titan, Thetis &  Dione lieten zich zien.

Een aantal Messier objecten bekeken, zij het in matige verschijning omdat het nog niet donker was:

• M3, de bekende bolhoop boven Arcturus;
• M64, het “Black Eye Galaxy”. Deze was zowaar in de schemer al te zien. Jammer dat ik het niet laat kon maken want de seeing & transparantie was erg goed gisteren en ik denk dat deze zich heel mooi had laten zien vandaag;
• M81 & M82 mochten natuurlijk niet ontbreken. Ook hier viel weer de enorm goede transparantie op.

Dan een paar dubbelsterren:

• Castor in tweeën gesplitst;
• Ypsilon Leonis, een veranderlijke dubbelster, gesplitst in 2 goudgele sterren, vrij dicht op elkaar;
• Éta Boötis kon ik met deze kijker (collimatie) niet gesplitst krijgen. De groen-blauwe gloed van de ene partner in dit dubbel was echter wel zichtbaar in de verder gele gloed van de andere deelnemer.

 Het skymaps.org kaartje kwam weer van pas zo in de tuin waar ‘faint fuzzies’ toch geen haalbare kaart zijn. In de praktijk komt het daar neer op asterismen, dubbelsterren, het zonnestelsel, bol- en open sterhopen & Messier objecten.

Alle waarnemingen heb ik gedaan met het 20mm Meade S5000 SWA oculair en de Klee 2.8 barlow.

Ben een beetje aan het bijposten. Op 19 maart j.l. was het én volle maan én het ding stond in z’n (haar?) perigeum. Met andere woorden: de maan stond lekker dichtbij. Zo’n 50.000 km dichterbij dan gebruikelijk. En dat zie je dan wel enigzins, vooral als de maan laag aan de horizon staat.
Tegen de tijd dat ik bezig was stond het maantje lekker hoog, en mij viel niet op dat het groter was dan gebruikelijk. Wel enórm fel! De DMK waar ik mee aan het cammen was (dank aan Bob van Slooten voor het uitlenen!) heeft een automatische belichting die het wonderwel doet maar af en toe had ‘ie er moeite mee.

Affijn, hier de resultaten. Een filmpje van de maan voor het idee van seeing en het is natuurlijk de bron voor het uiteindelijke plaatje.  Idem voor Saturnus die er echt enórm strak bij stond deze avond. De Cassini scheiding was prima te zien inclusief de band die je mooi voor de planeet langs zag lopen op 250x vergroting!

Deel van de grote volle maan, 19 maart 2011

Saturnus op 19 maart 2011

Deze twee filmpjes hebben dus geleidt tot bovenstaande plaatjes. Vooral voor Saturnus is dus wel wat nodig!

Een waarneemavond op Ameland. We schrijven de 22ste maart. Op Ameland zijn zat donkere plekjes maar ik ben niet zo van alleen staan met telescoop op verlaten plekken als ik de buurt niet ken. Call me paranoid.

Dus dan maar in de buurt van ons huisje met een lantaarnpaal om de hoek. Het mocht de pret niet drukken want boven mij was het gitzwart en na wat wennen was de melkweg met het grootste gemak zichtbaar vanaf de horizon aan zeekant tot ongeveer op 40 graden aan de vaste wal-zijde. De lichtvervuiling vanaf het platte land is niet mis! Samen met de lichtkoepel van Nes & die van het booreiland voor de kust gaf wat hinder. Maar niet getreurd, dit was een mooie avond!

In willekeurige volgorde zag ik het volgende. Niet bijgehouden tíjdens het waarnemen, daar doe ik niet aan.

• M97 de Owl nebula met M108;
• M84 & M86;
• ietsje daarvandaan twee naast elkaar en een derde daar weer bij. Geen idee welke dit waren maar in ieder geval deelnemers aan het Virgo cluster;
• Leo’s Triplet zag ik voor het eerst als drietal. Aan de Maatweg te Eemdijk zag ik er maar twee, de NGC liet zich niet zien;
• M44 maar die past niet in mijn beeldveld (750mm/20mm=37.5x);
• M106 was goed te zien maar niet echt imposant. Deze nevel geeft zich maar slecht gezien heb ik het idee;
• M51 was fantastisch! Voor het eerst kon ik de spiraal lichtelijk waarnemen met perifeer kijken. Ook de partner van dit stelsel was zichtbaar. Met gemak het leukst van de avond!;
• Het Sunflower Galaxy (M63 meen ik) gezien, zij het zeer matig;
• M81 & M82 héél mooi. De ‘sigaar’ gaf een lichte stofband te zien;
• M42 stond in de lichtsoep van Nes en heb ik verder weinig aandacht gegeven;
• M64, het Black Eye galaxy was goed zichtbaar. De stofband zag ik slecht. misschien kijk ik verkeerd?;
• Het Dubbelcluster uiteraard bekeken en zoveel sterren zag ik daarin niet eerder;
• M101 gezien maar ik vind alle stelsels hetzelfde eruit zien in mijn 6″ kijker…..;
• M1 zag ik zonder UHC filter, iets wat me niet eerder is gelukt;
• M99, het Pinwheel stelsel waargenomen;
• Saturnus op 250x vergroting gezien maar door de niet zo mooie seeing als 2 dagen geleden thuis was het een iets minder groot plezier deze te zien;
• de bolhopen M3, M13 & M92 gezien waarbij die laatste twee alleen maar mogelijk waren zo vroeg in het seizoen hier in Ameland. Thuis lukt me dat nog láng niet vanwege de lichtsoep op die positie.

Om 23:30 werd het vochtig en was ik het eigenlijk wel zat en heb ik de boel afgebouwd.

Op 23-03 ben ik een eind verderop van Buren (richting oosten) gaan staan aan het einde van een onverharde weg. Daar was het stikdonker. In Nederland zag ik het nooit eerder zó donker! Na wat wennen aan het donker was de melkweg met gemak zichtbaar vanaf zo’n 10 graden aan de zee-zijde tot 40 graden aan de vaste wal-zijde. Dit keer was ik slechts voorzien van de 10×50 maar daarmee lieten zich toch nog even snel zien:

M3, M81, M82, M1 (!!!), M42, M45, Melotte 101, ik meen de felste deelnemer van Leo’s Trplet te hebben gezien, het Dubbelcluster, NGC naast Kemble’s Cascade (maar de trap zelf zag ik niet gek genoeg) en M51. Met de verrekijker kon ik in M45 sterren zien met een magnitude 8.50 wat m.i. helemaal niet gek is!

Wat me dit keer weer is tegengevallen is de equatoriale montering en het opstellen daarvan. Het is simpelweg te-veel-gedoe. Ik ben al gauw 30 minuten verder eer ik überhaupt iets kan zien. Een dobson zou voor dit soort dagen echt véél beter zijn want de objecten vinden doe ik ook met de hand wel.

Al met al hele leuke dingen gezien en bovendien weer eens het collimeren uitgevoerd. Dit keer in 2 minuten. Dat is echt een werkje van niks.

Eindelijk weer wat te posten. Even kort samengevat:

• de EQ5 is voorzien van een 1-assige stappenmotor van Synta;
• ik kreeg deze week een 20cm F7.5 DHZ dobson uit jaren 70/80;
• primairy mirror van de DHZ dob schoongemaakt;
• Baader collimeertool gekocht (eindelijk!);
• bij Ganymedes geweest;
• beide scopes gecollimeerd.

Collimeren is goed te doen en viel me niets tegen. Tenminste, van de Celestron C6-N dan. Die DHZ dobson is een ramp omdat de afstelling van de vangspiegel echt dra-ma-tisch is (ook zelfbouw maar niet handig). Ik kreeg de lijn op de middenstip slechts door de spidervanes te buiten enzo. Niet goed. Maar wel functioneel. Misschien toch  maar eens de spidervane vervangen (maar dan moet de 1.25″ oculairhouder eigenlijk ook…. kosten wellicht wat te hoog in verhouding tot de dob zelf)

De C6-N is zichtbaar beter op Venus. Ga zometeen Saturnus & M81+M82 en eventueel M51 proberen met de dobson en de C6-N. Even vergelijken, voor de fun. Dobson is iig veel handiger om mee te sleur ‘n pleuren.

Als ik zin heb zal ik de Canon 350D eens aan de C6-N hangen en M51 op 10x 30se belichten. Is het plan. Geen idee of me dat lukt.

20cm primairy mirror van de DHZ dob

De DHZ dob. Jaren 70/80 look groen-geel

Oh, en de zoeker/finderscope op de dob is een Polarex 10x 40mm. Toch leuk om een klein Polarexje te hebben

Vandaag een nieuwe sport ontdekt: Galaxy Hoppen. Variant op starhoppen. Mede mogelijk gemaakt dankzij het 32mm oculair wat me echt veel zoekgemak oplevert.

Een lijstje dan maar: M51 Pinwheel Galaxy/Draaikolknevel, M94 een ander stelsel op 14 tot 30 miljoen lichtjaar afstand…., stelsel M106 op 21-25 miljoen lj. Daarna een sprong gemaakt naar M3, een bolhoop van zo’n 500.000 sterren gevolgd door M53 een andere bolhoop. En daar toch ‘in de buurt’ naar het zogenaamde Blackeye Galaxy M64 gezocht en gevonden ook. En vergeten want wel op de route lagen M101 en M63. Dus die moeten nog een keer.

Dus veel gezien of meer….waargenomen. Het valt me altijd weer tegen hoe weinig je zien kan. Zeker uit mijn tuintje in de stad. M64 was maar heel zwak, een licht vlekje wat amper opviel. Maar de jacht bevalt me tot nog toe wel het meest van de hele hobby, en dan daarna lezen over wat je gezien hebt.

Wanneer zou de Hubble in de uitverkoop gaan, net als de shuttles? ^_^

Even een korte recap van een meer geslaagde waarneemavond. Kijker naar buiten tijdens schemer. Gekeken van plm 21u tot 23u. Score: Mars, M44, Double Cluster, Hyaden, M37, M38, M42 (Orionnevel), M45 (Pleaiden), M81 & M82 (Bode’s Nebula) , Melotte 111, Saturnus en bijna M51 (Whirlpool  Galaxy) maar die lukt nog niet. Dus die bewaar ik voor een volgende keer.

M51 Whirlpool Galaxy

Al met al een aardig stapeltje Messier objecten dus. En nog wat los spul gezien tijdens het lekker ‘browsen’ met mijn nieuwe 32mm plossl oculair welke ik voor een geeltje op de kop tikte vandaag van een Astroforum-lid. Even snel opgehaald natuurlijk en hij kwam vanavond goed van pas want dankzij dat ding vond ik M81 & M82 nu makkelijker. Dat ding gaat me meer voordeel opleveren weet ik nu al.

Nieuwste aanwinst: 32mm TS "Super" widefield oculair

Dat was een kort uurtje. De kijker was lekker afgekoeld, daar lag het niet aan. Waar het wel aan lag was de seeing en enorm veel strooilicht weer. Om met het positieve te beginnen: Mars heb ik voor het eerst met detail gezien. Ik kon naast de grote pool ook wat donkere gedeeltes ontdekken en die kwamen overeen met wat ik op dat tijdstip in Stellarium te zien krijg. Dus dat was leuk. En, ander goed nieuws, de TS HR Planetary oculair is gemaakt na aanwijzingen van Teleskop Express.

Daarna M44 want die kon ik even mooi meepakken. Orionnevel weer gedaan maar die begint wat afgezaagd te worden (no offense to you, Mr. Orion). Wel weer gemerkt dat perifeer kijken veel meer detail geeft met die nevel.Daarna M81 & M82 weer geprobeerd te vinden maar ik zag wat sterretjes en verder … grijze soep. Echt slecht zicht, ik had wel kunnen zoeken maar dat zou weinig zin hebben gehad want een zwak object als een stelsel zie je dan niet afsteken tegen de normaliter donkere achtergrond.

Op naar Saturnus. Oh dear, dat was erg. Het leek wel een fee met de ringen die gewoonweg stonden te ‘fladderen’ door de trillende atmosfeer. Waardeloos en gauw gestopt om de herinnering aan de vorige keer levend te houden.

Dus om 22:45 heb ik de stekker er maar weer uitgetrokken. Te koud in verhouding tot slecht zicht en morgen vroeg eruit = lekker binnen spacen op de bank met laptop & docu over Hubble.

Hoe een waarneemsessie slecht begon maar goed eindigde.

Ik begon goed met een kapotte TS HR Planetary. Het bovenste deel van het oculair lag er los in nadat ik de eyerelief wat omhoog schroefde. Geen idee maar gezien de reputatie van Teleskop Express komt dat wel goed.

Daarna filmpje van Mars gemaakt met de unmodded Vesta Pro met IR block filter. Deze bleek later op de avond zwaar overbelicht maar op zich goed handmatig gevolgd want Registax had geen enkel probleem met het stacken van de overbelichte bol. Toch in de buurt van Mars meteen open sterrenhoop M44 meegenomen.

De avond werd leuk toen ik na lang zoeken M81 en daarna M82 in de kijker had. Wat vind ik die lastig zeg! M51 gezocht maar niet gezien. Te licht? De gloed van de maan kwam er al aanzetten. Daarna Mell 111 (Melotte) gezien, stapels sterren. Helaas kwam de maan ook al tevoorschijn waardoor ik deze sterrenbundel maar slecht zag. Maar het waren er veel.

En natuurlijk de Orionnevel die ik echt nog niet zo mooi en goed zag. Veel meer zichtbaar van de ‘kom’ van die nevel. Ook M43 zag ik dit keer voor het eerst.

Doorgeschoven naar M35, 36, 37 en 38. Mooi maar conclusie: need a wider view. 32mm oculair dan maar doen tzt.

Schuif ik weer wat op en dan kom je bij de Pleiaden waar ik een hint van een nevel of blauwe gloed meende waar te nemen. Opvallend maar misschien slechts verbeelding?

Inmiddels was het tegen elven en kwam Saturnus in beeld. Nog nooit gezien maar wauw, wat was dat imposant. Zeker zo imposant als Jupiter de eerste keer! Ik kon zelfs de schaduwwerking van de bol op de ring erachter waarnemen.

Saturnus zoals ik 'm ongeveer zag (foto niet door mij)

Tussendoor 3 sterren in Castor opgelost en geconcludeerd dat mijn barlow niet in orde is. Moet dan maar aan een nieuwe een keer (maar niet nu).

Afsluitend de skybeamer genaamd Maan bekeken. Erg mooi. Erg goede seeing (beste seeing die ik ooit heb gezien). Nog even Saturnus en dat was het voor vandaag. Al met al vanaf 19:30 tot na 23:00 staan kijken.

Het valt me op dat je na sterrenkijken vaak blijer bent met de oogst dan tijdens.